Các người vì điều gì?

(Phần bốn)

Lời nói của Yanaev giống như một quả bom nặng ký, làm bùng nổ bầu không khí im lặng trong Hội trường lớn Điện Kremlin. Đặc biệt là khi ông đọc câu cuối cùng "Ông ấy đã để lại cho các người một Tổ quốc hùng mạnh", những đại biểu không kìm được xúc động đã đứng dậy, dành cho Yanaev những tràng pháo tay nhiệt liệt. Hội trường vốn yên tĩnh ngay lập tức bị nhấn chìm trong tiếng vỗ tay như sấm rền.

Đương nhiên cũng có người nhìn Yanaev với vẻ khinh thường. Trong mắt họ, cái gọi là tái lập vị thế quan trọng của Stalin trong lịch sử Liên Xô chẳng qua cũng chỉ là để lôi kéo một nhóm chính trị gia trong Đảng còn kính trọng Stalin, cũng như để xác lập vị thế lãnh đạo của chính Yanaev trong lịch sử Liên Xô. Chẳng phải việc đầu tiên của Chủ tịch Xô viết mới nhậm chức khi triệu tập Đại hội đại biểu Đảng Cộng sản Liên Xô trong lịch sử chính là việc này sao?

Tuy nhiên, Yanaev rõ ràng đã không nhắc đến việc xác lập vị thế chính trị của mình, ông chỉ trình chiếu một bức ảnh xám trắng trên bức tường phía sau: một chính ủy cầm súng lục Tokarev đang gọi đồng đội tiến lên. Đây cũng là một trong những tác phẩm vĩ đại nhất của Liên Xô trong Thế chiến thứ hai, "Yeremenko".

"Yeremenko, bức ảnh này được chụp vào mùa hè năm 1942 ở Stalingrad, nhân vật chính trong ảnh là chính ủy đại đội 220, sư đoàn bộ binh 4, Hồng quân Liên Xô. Không lâu sau khi bức ảnh này được chụp, Yeremenko đã hy sinh trên chiến trường, lúc đó ông là chính ủy duy nhất xông pha cùng binh sĩ."

Tất cả mọi người đều không biết Yanaev muốn thể hiện điều gì, chỉ nghe thấy Yanaev nói xong câu này, dừng lại một chút, rồi từ từ nói: "Ông ấy xông vào làn đạn của kẻ thù vì Tổ quốc, còn các người, tất cả những gì các người làm là vì điều gì?"

Tất cả đều là những kẻ đáng thương bị đồng tiền tư bản làm mờ mắt. Yanaev thầm thở dài trong lòng.

"Để hưởng lợi từ đặc quyền, ví dụ như những vật tư đặc biệt? Để từ từ leo lên trong bộ máy, trở thành một quan chức xã hội chủ nghĩa ưu tú, có thể tùy tiện moi móc của cải quốc gia? Để đạt đến đỉnh cao quyền lực, trở thành một kẻ tham vọng có thể chi phối hướng đi của cả đất nước. Trong số chúng ta, nhiều đồng chí đã không còn như năm xưa nữa, hãy nhớ thân phận đảng viên của các người, tất cả những gì chúng ta làm không phải để đòi hỏi, mà là luôn sẵn sàng hy sinh vì Tổ quốc vĩ đại! Ngay cả giác ngộ này mà cũng không có. Vậy thì các người hãy tháo huy hiệu trên ngực mình xuống, bởi vì các người không xứng được gọi là đảng viên cộng sản!"

"Việc tái lập vị thế lãnh đạo của Stalin cũng không phải để đề cao sùng bái cá nhân, tôi rất phản đối việc làm như vậy. Nhưng tôi cũng tuyệt đối không cho phép vì một điểm đen mà xóa bỏ tất cả công lao của một người. Ai cũng sẽ phạm sai lầm. Tôi sẽ, các người sẽ, tất cả mọi người đều sẽ."

"Vì vậy, tôi cho rằng đồng chí Stalin quả thực có sai lầm, bao gồm cả cuộc Đại thanh trừng cá nhân mang tính hạn chế lịch sử và một số sai lầm chiến lược. Nhưng sai lầm, chúng ta phải thừa nhận, phải sửa chữa, không thể che giấu, càng không thể cố chấp sai lầm, hậu quả của việc cố chấp sai lầm là đáng sợ. Nhưng có những việc làm đúng. Chúng ta cũng phải biểu dương. Không thể vì sai lầm của ông ấy mà xóa bỏ tất cả công lao, một tờ giấy trắng cũng có chấm đen, một tờ giấy mực cũng có chỗ sạch sẽ."

"Vì vậy tôi cho rằng Stalin nên được đánh giá là ba phần lỗi, bảy phần công. Xác nhận những đóng góp mà đồng chí Stalin đã thực hiện trong lịch sử, đồng thời cũng phải ghi nhớ những sai lầm mà đồng chí Stalin đã mắc phải." Phát biểu của Yanaev gần như đã chốt hạ, quyết định vị thế chính trị của Stalin trong lịch sử Liên Xô từ nay về sau.

Tiếp theo, Yanaev đi vào chủ đề chính của hội nghị, về nền chính trị dân chủ xã hội chủ nghĩa mang bản sắc Liên Xô. Không phải từ bỏ vị thế cầm quyền của Đảng Cộng sản Liên Xô, mà là trên cơ sở đảm bảo vị thế lãnh đạo của Đảng Cộng sản Liên Xô là bất khả xâm phạm, tiếp tục nới lỏng quyền giám sát của các đảng phái khác.

Lý thuyết mà Yanaev đưa ra được xây dựng trên cơ sở cơ chế giám sát của các cơ quan pháp luật lành mạnh và hoàn thiện. Tư pháp và hành chính giám sát và kiểm soát lẫn nhau. Nguyên nhân Liên Xô bồi dưỡng một hệ thống quan liêu khổng lồ nằm ở chỗ hệ thống Liên Xô nắm giữ đặc quyền tuyệt đối, họ có thể trắng trợn thôn tính tài sản quốc gia mà không bị bất kỳ lời chỉ trích nào, và gần như là hợp pháp hóa.

Nếu việc xem xét lại vị thế lịch sử của Stalin chỉ là màn dạo đầu của Yanaev, thì phần tiếp theo là một món khai vị, giáng mạnh vào đầu tất cả mọi người. Họ không ngờ rằng cuộc họp lần này không phải là Đảng Cộng sản Liên Xô sắp sụp đổ, mà là chính họ sắp sụp đổ.

Thử tưởng tượng xem dù làm gì thì sau lưng cũng có một đôi mắt chăm chú theo dõi mình, không chột dạ mới là kẻ có tật giật mình. Cứ như vậy, họ sẽ phải cân nhắc xem lợi nhuận thu được có đáng để mình làm như vậy hay không.

Yanaev tiếp tục hoàn thiện hệ thống tư pháp, bao trùm quyền giám sát và quyền xét xử lên toàn bộ hệ thống chính phủ. Nói một cách đơn giản, KGB và Bộ Nội vụ bây giờ không còn là những bộ phận siêu cấp nằm trên khuôn khổ thể chế nữa, hành vi của họ cũng bị bộ phận tư pháp hạn chế, đương nhiên chỉ giới hạn ở các vấn đề cá nhân, nếu là một số hoạt động đặc biệt thì Yanaev vẫn chọn cách mắt nhắm mắt mở.

Đương nhiên Yanaev cũng sẽ không để bộ phận tư pháp độc quyền, ông ta chuẩn bị điều động nhân sự từ KGB và Bộ Nội vụ để thành lập bộ phận giám sát mới, chuyên giám sát nhóm kiểm tra nhân viên bộ phận tư pháp, và các thành viên của Ủy ban Kỷ luật cũng có quyền quản lý nhân viên bộ tư pháp và nhóm kiểm tra, cứ như vậy đạt được trạng thái tam quyền phân lập kiềm chế lẫn nhau.

Người dân sẽ không còn bị bắt giữ để thẩm vấn vì những tội danh vô cớ, hành động của KGB cũng sẽ được thực hiện theo luật pháp cơ bản, điều này đối với người dân, không nghi ngờ gì là một tiến bộ to lớn.

Đây là lần đầu tiên Yanaev cố gắng thực hiện cải cách dân chủ hóa và pháp trị hóa thực sự, ông ta muốn loại bỏ tận gốc tầng lớp đặc quyền của Liên Xô, dùng vũ khí pháp trị để đảm bảo lợi ích của nhân dân không bị những kẻ sâu mọt có ý đồ xấu làm tổn hại.

Trên đường lối chính trị, Yanaev đề xuất cải cách dân chủ xã hội chủ nghĩa mang bản sắc Liên Xô, cho thấy ông ta chuẩn bị dùng biện pháp pháp chế hóa để kiểm soát miệng lưỡi quần chúng. Các ông có quyền nói bậy, nhưng các ông phải chịu trách nhiệm về lời nói và hành động của mình. Gì cơ? Các ông nói phát tán thông tin ám sát lãnh đạo quốc gia là quyền được Chúa ban cho sao? Xin lỗi, các ông đã vi phạm pháp luật Liên Xô, xin mời đi cùng chúng tôi một chuyến rồi nói tiếp.

Và Mỹ chính vì có cơ chế pháp luật hoàn thiện, mới có thể làm được việc dù người dân bình thường có la hét đòi phản đối chính phủ, cũng không ai thực sự dám ra tay. Bởi vì mọi lời nói, hành động chúng ta đều có thể tìm thấy nguồn gốc trong từng câu chữ chi tiết, sau đó trong tình huống không thể biện hộ mà tống vào tù.

Trong lòng mỗi người đều có một KGB kiểm soát hành vi của mình, đây chính là một trong những ưu thế lớn nhất của pháp luật Hoa Kỳ.

Cương lĩnh này mặc dù bảo đảm lợi ích của đại đa số người dân, nhưng lại làm tổn hại lợi ích của tầng lớp đặc quyền Liên Xô. Và ngẫu nhiên, hơn 70% số người trong Đại hội đại biểu Đảng Cộng sản Liên Xô lần thứ 29 đều có thói quen của tầng lớp đặc quyền, đó là sự tính toán chi li về lợi ích. Họ đã hưởng thụ cuộc sống thoải mái quá lâu, đến mức khi lợi ích thay đổi, điều mang lại cho họ chỉ là sự tức giận và hoảng loạn.

Những người đã nếm trải sự ngọt ngào thì làm sao còn muốn trao chiếc bánh trong tay cho những người cần nhất, đương nhiên họ không thể để Yanaev thông qua cương lĩnh này. Đúng lúc họ định phản đối, Yanaev u u nói một câu: "Các người có biết phải mất bao lâu để thay thế toàn bộ cán bộ Liên Xô không?"

"Một ngày, chỉ cần một ngày thôi." Yanaev cảnh cáo những kẻ đang lăm le: "Tôi thậm chí có thể tống tất cả những người bỏ phiếu chống vào tù, gì cơ? Các người nói tôi là độc tài? Đúng vậy, dù sao nếu cương lĩnh không được thông qua, tôi quả thực là người có quyền lực nhất toàn Liên Xô, tôi sở hữu một đội quân thép hàng triệu người, còn các người có gì? Quyền lực ư? Hãy nhớ, tất cả những gì các người có đều là do nhân dân trao cho, họ muốn lấy lại, các người không có lý do gì để từ chối, càng không có lý do gì để phản kháng."

Khiêu khích, hoàn toàn là khiêu khích.

Yanaev không sợ những phe phái chính trị này làm loạn sau lưng, ông ta nắm quyền kiểm soát quân đội thì sẽ không bao giờ có bi kịch bị lật đổ, ngược lại ông ta muốn bóp chết những người này thì dễ như bóp chết một con kiến, bình thản và thong dong.

"Vì lợi ích của đại đa số người dân, hy sinh một phần nhỏ tầng lớp đặc quyền cũng là điều có thể chấp nhận được." Yanaev liếc nhìn những đại biểu đang tái mặt có mặt, từ từ nói: "Một số người đã ký sinh trên đất nước, hút máu quá nhiều năm rồi, đã đến lúc phải trả giá rồi."