Chiến dịch bắt đầu

Thứ ba

Năm 1995, chính quyền của Saddam đã bắt đầu lung lay trước gió, sau nhiều năm chiến tranh và sự trấn áp của liên quân, cùng với các biện pháp trừng phạt chính trị và quân sự của Hoa Kỳ và NATO, tài sản tích lũy của Saddam đã bị tiêu hao sạch. Việc Liên Xô tiến hành các hoạt động bán vũ khí cho Iraq từ năm 1992 đến 1993 đã vắt kiệt thêm, và việc Yanaev đến phút cuối vẫn không quên cài cắm đoàn cố vấn vào nội bộ Iraq, ít nhất có thể chứng minh một điều: cả Mỹ và Liên Xô đều coi Saddam như một con cờ bỏ đi.

Trong nội bộ Moscow không phải không có những người muốn tiếp tục tăng cường hỗ trợ Saddam, nhưng lại bị Yanaev ngăn cản. Đối với Liên Xô, việc ủng hộ Saddam lúc này chẳng khác nào ủng hộ Rhee Syng-man trước khi Chiến tranh Triều Tiên xảy ra, dùng ngoại tệ vào một chế độ chắc chắn sẽ thua. Tốt hơn hết là nên nghĩ cách phá vỡ kế hoạch chiến lược của Mỹ ở Trung Đông. Bây giờ tình hình rất đáng lo ngại và tồi tệ, bởi vì Yanaev không thể đoán được Mỹ sẽ sử dụng phương pháp nào để phá vỡ cục diện hỗn loạn ở Trung Đông.

"Người Mỹ sẽ tự mình ra tay, phát động một cuộc chiến tương tự như Chiến tranh Vùng Vịnh, hay sẽ sử dụng các đặc vụ để lật đổ chính quyền của các quốc gia Trung Đông, đây là một vấn đề." Yanaev xoa xoa đôi mắt buồn ngủ, mấy ngày nay cục tình báo KGB không ngừng thu thập thông tin, tất cả các thông tin quan trọng đều được trình lên bàn làm việc của Yanaev, mỗi khi ông xử lý xong một loạt tài liệu, ông lại bắt đầu phân tích động thái của Mỹ ở Trung Đông.

"Gần đây, Mỹ đã tăng cường các cuộc diễn tập quân sự với Ả Rập Xê Út, quy mô lớn hơn nhiều so với trước đây, trông giống như đang chuẩn bị khai chiến với Saddam hoặc phô trương sức mạnh ở Trung Đông. Đồng thời, các cuộc bạo loạn ở khu vực người Kurd cũng bắt đầu xảy ra ngày càng thường xuyên. Nhóm người dân tộc chủ nghĩa muốn thành lập quốc gia Kurd này gần đây dường như đã thực hiện một giao dịch bẩn thỉu với Mỹ. Cục Tình báo Đối ngoại KGB đang cố gắng moi ra một số thông tin có lợi từ miệng của Đảng Công nhân Kurdistan, để chúng ta có thể chuẩn bị tâm lý cho những bất ổn có thể xảy ra tiếp theo."

Yanaev càng phân tích, Yazov càng cảm thấy sợ hãi, ông đứng dậy đi đến bản đồ, dùng bút khoanh tròn vài khu vực. "Chúng ta có thể thấy các quốc gia xảy ra bạo loạn hầu như đều là những chế độ có quan hệ ngoại giao mật thiết với Liên Xô. Chẳng lẽ việc Mỹ triển khai chiến lược ở Trung Đông là nhắm vào chúng ta?"

"Nhắm vào Liên Xô? Điều này quá coi trọng chúng ta rồi." Yanaev cười lạnh một tiếng, "Họ chỉ muốn nhân cơ hội Liên Xô đang ở thế yếu trong chính trị quốc tế để hãm hại chúng ta thôi. Chẳng lẽ trong cuộc họp Liên Hợp Quốc sắp tới, đề xuất oanh tạc Iraq của NATO sẽ bị dừng lại chỉ vì chúng ta bỏ phiếu phản đối sao? Không, Mỹ chắc chắn sẽ không làm vậy. Nếu Liên Xô và Trung Quốc liên thủ đối phó với khối NATO thì vẫn còn cơ hội, nhưng thật tiếc là người láng giềng phía Nam của chúng ta không mấy mặn mà với vấn đề Trung Đông, nhưng điều này cũng không thể trách họ, dù sao thì phạm vi lợi ích của họ vẫn chưa mở rộng đến mức đó."

"Vì vậy, vấn đề Trung Đông là cuộc đấu không tiếng súng giữa chúng ta và Mỹ. Nếu quay ngược lại hai mươi năm trước, chúng ta dám trực tiếp điều quân đến Iraq để giáp mặt với liên quân Mỹ, còn bây giờ ngay cả những vấn đề tự thân đầy rẫy của chúng ta cũng chưa giải quyết ổn thỏa." Nghĩ đến đây, Yanaev cười khổ lắc đầu. Ông ném bút lên bàn, từ từ suy nghĩ về tương lai của Trung Đông.

Có vẻ như Mùa xuân Ả Rập đã là chuyện rõ ràng, đây không phải là sai lầm chiến lược của Liên Xô, mà là chính sách áp bức cao và sự cai trị của giới đầu sỏ trong nhiều thập kỷ ở Trung Đông, khiến các vấn đề mâu thuẫn dân tộc xã hội tích tụ dưới vẻ ngoài phồn vinh có xu hướng bùng nổ, và Mỹ chỉ là kẻ cung cấp một que diêm cho cái thùng thuốc súng khổng lồ này.

"Tổng bí thư Yanaev, vậy Mỹ còn âm mưu nào khác nhắm vào ai?" Yazov không hiểu ý trong lời nói của Yanaev.

"Xin hỏi, trong chiến tranh ai là người duy nhất có thể kiếm tiền? Đó là các tập đoàn vũ khí xuyên quốc gia của Mỹ, nền kinh tế yếu kém của họ đã chờ đợi một đơn đặt hàng hậu hĩnh như vậy từ lâu rồi. Vậy sau chiến tranh ai là người đầu tiên kiếm được tiền? Đồng chí Yazov, đó là các tập đoàn lợi ích dầu mỏ của Mỹ, một khi các quốc gia Trung Đông trở thành quân cờ bị họ thao túng, thì đó sẽ là một cơn ác mộng đối với việc khai thác dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của Liên Xô."

Hãy nghĩ xem, khi nền kinh tế Liên Xô gặp khó khăn, việc tăng sản lượng dầu mỏ, ép giá đến mức thấp nhất, khi đó sẽ không ai có thể ngăn cản được. Vì vậy, Liên Xô có can thiệp hay không, kết cục cũng sẽ như nhau.

"Nếu chúng ta cũng bán vũ khí cho các chế độ chống Mỹ và thân Liên Xô thì sao?" Yazov đột nhiên nói, "Nếu vậy, chúng ta cũng có thể bán vũ khí cho khu vực Trung Đông. Nếu người Mỹ trực tiếp can thiệp vào chiến tranh, họ sẽ bị các đội du kích tấn công và trả đũa điên cuồng. Còn nếu đó là một cuộc chiến ủy nhiệm, thì Liên Xô cũng có thể nhận được một đơn đặt hàng quân sự khổng lồ, không phải sao?"

"Vậy đồng chí Yazov, đồng chí có nghĩ rằng sau khi Mỹ hùng mạnh hơn, họ sẽ sống hòa thuận với Liên Xô không? Đừng quên rằng những gì Mỹ đang thể hiện hiện nay đều dựa trên nền kinh tế Mỹ ngày càng tồi tệ sau Chiến tranh Vùng Vịnh. Một khi họ trở thành một nền kinh tế thực thể, sự đàn áp đối với kinh tế và chính trị của Liên Xô sẽ còn lớn hơn nữa."

"Bây giờ đồng chí đã biết tại sao tôi lại tăng cường giao lưu kinh tế và chính trị quốc tế với châu Á, đặc biệt là với Trung Quốc không? Đó là để đối phó với việc Mỹ tái hình thành thế lực. Để đối phó với sự bao vây và tấn công chiến lược của họ đối với chúng ta."

"Tìm mọi cách để Mỹ chịu thiệt hại lớn trong cục diện hỗn loạn không thể tránh khỏi ở Trung Đông mới là chìa khóa. Trước đây chúng ta luôn tính toán rằng đối phương có thể đích thân ra tay ở Iraq. Nhưng Mario vẫn chưa ngu đến mức đó. Loại trừ một cuộc Chiến tranh Vùng Vịnh lần nữa, khả năng lớn nhất chính là chiến tranh ủy nhiệm."

Đây là kết luận mà Yanaev rút ra thông qua phân tích một lượng lớn thông tin tình báo. Nếu là chiến tranh ủy nhiệm, thì nó không còn là kiểu cung cấp vũ khí cho du kích để "đâm sau lưng đồng đội" như khi xâm lược Afghanistan nữa, mà là quay trở lại giai đoạn hai quốc gia ẩn mình sau sa bàn để đấu trí đấu dũng, rất có thể cuối cùng sẽ trở thành một chiến thắng kiểu Pyrrhic. Rốt cuộc là Mỹ phải trả giá đắt để rút khỏi chính trường Trung Đông hay Liên Xô phải trả giá đắt để giành chiến thắng, kết quả vẫn chưa thể biết.

Không khí cuộc nói chuyện rơi vào bế tắc, Yanaev và Yazov nhất thời không biết làm sao để tiếp tục chủ đề. Ngay khi cả hai đang chìm vào im lặng, cửa văn phòng của Yanaev bỗng nhiên vang lên. Chưa kịp nói "mời vào", Kryuchkov đã hớt hải mang theo thông tin tình báo mới nhất bước vào.

"Thành phố phía bắc Iraq đã xảy ra bạo loạn quy mô lớn, các lực lượng vũ trang địa phương đang giao tranh dữ dội với quân đội của Saddam trên đường phố. Lực lượng vũ trang đối lập hiện gần như đã chiếm đóng thành phố đang hỗn loạn, và họ còn có vũ khí hạng nặng do CIA hỗ trợ."

Yanaev hít một hơi thật sâu, điều gì đến cũng phải đến.

Yazov hỏi lại Kryuchkov: "Ông nói Iraq đã xảy ra một cuộc bạo loạn quân sự quy mô lớn sao? Thông tin này có chính xác không?"

"Đương nhiên là chính xác, chỉ vài giờ nữa tin tức này sẽ xuất hiện trên Al Jazeera." Kryuchkov nói một cách lo lắng, ông đặt một xấp thông tin tình báo chưa được sắp xếp lên bàn của Yanaev.

"Bạo loạn đến từ các thành phố phía bắc nơi người Kurd tập trung, và cả một số thị trấn nhỏ phía nam. Điều kỳ lạ nhất là quân đội chỉ từ từ đến sau khi toàn bộ thành phố bị chiếm. Dường như là một cuộc chiến tranh được phát động dưới sự dung túng cố ý của một số quan chức chính phủ."

Khuôn mặt của Yanaev có chút tái nhợt, thông tin tình báo này gần như đã lật đổ một số kết luận mà ông đã đưa ra trước đó. Yanaev cắn môi, nhìn những mảnh giấy được cắt ra trên bàn, chợt hiểu ra và nói: "Thì ra là vậy, bố cục mà Mario đã sắp đặt, không chỉ là phát động chiến tranh ủy nhiệm, mà liên quân NATO cũng sẽ đích thân can thiệp. Từ sự đàn áp kép của các thế lực đối lập dân sự và quân đội Mỹ, Saddam đang đối mặt với cục diện nội ưu ngoại hoạn. Có lẽ, còn có những con cá lớn ẩn mình trong quân đội chưa lộ diện, cũng có thể lợi dụng sự bất ổn của chính quyền Saddam để phát động đảo chính cũng không chừng."

"Nước cờ này quả là cao siêu, tôi nghĩ chỉ vài giờ nữa, khối NATO do Mỹ đứng đầu sẽ tiến hành bỏ phiếu tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc thôi." (Còn tiếp.)