Katyusha và Bạch Dương (4)

Cuộc chiến khốc liệt dần nguội lạnh trong cơn gió lạnh buốt cuối đêm. Mỗi tấc đất phía trước đều chất đầy xác chết, có của ta, có của địch, máu đã nhuộm đỏ cả thế giới trắng tinh một màu đỏ sẫm đáng sợ.

Những người lính tựa lưng vào tường, đầu rúc chặt vào chiếc áo khoác nỉ, họ ôm súng, có chút mệt mỏi nhưng tuyệt đối không dám ngủ. Kẻ địch luôn tấn công vào thời điểm họ mệt mỏi nhất, và thời gian tấn công mà đồng chí Valentin dự đoán là bốn giờ sáng. Không ai nghi ngờ phán đoán của đồng chí Valentin, vì đó là khoảnh khắc họ kiệt sức nhất.

Đếm lại quân số, hơn một trăm người trong căn cứ giờ chỉ còn lại một nửa, còn tính cả mười binh sĩ bị thương nặng, nằm trong hầm trú ẩn sau khi được băng bó sơ sài, nín thở chờ đợi cái chết đến. Sẽ không còn quân y nào cứu chữa cho họ nữa, bởi vì nửa tiếng trước, quân y cuối cùng đã hy sinh trên chiến trường.

Chính ủy Valentin đi tuần tra các thương binh, mỗi người đều nhìn ông bằng ánh mắt phức tạp, khiến Valentin có cảm giác như bị gai đâm sau lưng. Ông đến trước một binh sĩ bị mất máu quá nhiều, nửa ngồi xổm xuống nắm lấy tay anh ta, cố gắng an ủi người lính bị thương đang thoi thóp. Người lính với ngực áo nhuộm đỏ nhìn thấy Valentin, như hồi quang phản chiếu mà tỉnh táo lại, anh ta nắm chặt tay áo Valentin, nói, "Chính ủy, sẽ không có ai đến cứu chúng ta nữa sao? Tổ quốc đã quên chúng ta rồi sao?"

"Không, con trai, Tổ quốc không quên chúng ta, chỉ cần chúng ta kiên trì đến bình minh, quân tiếp viện sẽ đến." Valentin đau đớn nói, "Con nhất định phải kiên trì, tất cả chúng ta đều có thể về nhà."

"Vậy thì tốt quá, con muốn... về nhà, mệt quá, con muốn ngủ một lát, chỉ một lát thôi." Lời lẩm bẩm của người lính ngắt quãng, anh ta gắng gượng nốt hơi tàn nhìn chính ủy. Valentin quay đầu đi, thấy bên cạnh người lính có một lá thư, anh ta ho ra một ngụm máu, yếu ớt nói, "Nếu con... thật sự, không về được, xin... chính ủy cầm nó, đưa cho mẹ con, khụ khụ, mẹ con."

Một góc bức thư tuyệt mệnh bị gió thổi bay, bên trong chỉ có một câu cực kỳ ngắn gọn.

"Hy vọng mẹ có thể sống tốt, con trai mẹ rất vinh dự được hy sinh vì đất nước."

Mí mắt anh ta ngày càng nặng trĩu, từ từ nhắm lại, ngừng thở. Trước khi chết, tay kia của anh ta vẫn nắm chặt lá thư mà mẹ anh ta viết cho anh ta.

"Ta sẽ làm, con trai." Valentin cất lá thư tuyệt mệnh đó đi, ông đắp khăn trắng lên mặt anh ta, đứng dậy lặng lẽ bước ra khỏi hầm. Cái lạnh của mùa đông làm tan đi mùi máu tanh trong mũi, hình ảnh người lính yên lặng ra đi tác động mạnh mẽ đến thần kinh ông.

"Tổ quốc sẽ không quên chúng ta, đội thiết giáp nhất định sẽ đến." Valentin nghiến răng, lặp lại câu nói đã nói rất nhiều lần.

Thực tế, hệ thống liên lạc của căn cứ hiện tại không thể liên lạc với bên ngoài, họ không thể báo cáo tình hình ở đây cho bộ chỉ huy, và bộ chỉ huy cũng không thể biết được sự khốc liệt của cuộc chiến. Căn cứ quân sự này giống như một tiền đồn nhỏ bị các tay súng Chechnya bao vây, đang kiên cường chờ đợi quân đội đến. Họ chỉ hy vọng đội thiết giáp có thể xuất hiện phía sau nhanh hơn một chút, sẽ có người vỗ vai mệt mỏi của họ, rồi nói các anh nghỉ ngơi đi, phần còn lại cứ để chúng tôi lo.

"Chính ủy." Người lính bị thương quấn băng gạc ở cánh tay bước vào hầm, liếc nhìn những người bị thương xung quanh, bất chấp vết thương đang rát bỏng mà nói với chính ủy: "Chính ủy, đi thôi, tiền tuyến còn cần anh."

"Được." Chỉ đơn giản trả lời một chữ, Valentin không nói thêm lời nào, ông cầm súng bước ra tiền tuyến, nơi còn một nhóm binh sĩ đang chờ đợi ông. Đối với những người lính Liên Xô còn lại, Valentin chính là trụ cột tinh thần của họ, chỉ cần chính ủy còn ở đó, những người trẻ tuổi non nớt này sẽ không gục ngã.

Khuôn mặt của Ivanov bị dính máu và bùn, hòa vào những người lính đã trải qua mưa bom bão đạn xung quanh, không còn nhìn rõ khuôn mặt thanh tú non nớt và vẻ mặt u buồn đó nữa.

Valentin đến bên anh ta, ngồi xuống dựa vào tường hầm trú ẩn, ông quay đầu nói với Ivanov, "Chàng trai, hát cho chúng tôi nghe một bài nữa đi, tinh thần bây giờ rất thấp, họ cần được khích lệ."

Nghe lời chính ủy Valentin, những người trẻ tuổi đang đứng trước bờ vực sụp đổ tinh thần đều dùng ánh mắt cầu khẩn nhìn Valentin, cầu xin ông hát cho họ một bài, bài hát cuối cùng.

Ivanov gật đầu, anh ta móc chiếc kèn harmonica quý giá nhất từ túi ra, nói với họ, "Vậy thì tôi sẽ chơi cho mọi người nghe bài hát cuối cùng này. Bài hát này là do một người đàn ông trung niên mà tôi gặp bên bờ sông Moscow khi đi du lịch Moscow đã hát bằng tiếng Trung. Lúc đó, theo yêu cầu của tôi, ông ấy đã dịch lời bài hát sang tiếng Nga và dạy tôi hát bài 'Bạch Dương' này."

Sau này, khi Ivanov nhìn thấy người đàn ông đã dạy mình hát trên TV, đó là Phó Tổng thống Yanaev với vẻ mặt nghiêm nghị trên đài truyền hình Moscow trong sự kiện 19/8, sự chấn động mà điều đó gây ra cho Ivanov là không thể diễn tả được.

Ivanov đưa chiếc harmonica lên môi, từ từ thổi lên giai điệu buồn của bài "Bạch Dương". Mọi người đều trở nên rất yên lặng, bởi vì họ biết rõ, đây có thể là lần cuối cùng họ nghe thấy tiếng hát như vậy giữa khói lửa chiến tranh.

"Ngôi làng yên tĩnh phủ đầy tuyết trắng, dưới bầu trời xám xịt chim bồ câu đang bay. Trên cây bạch dương khắc hai cái tên đó, họ thề yêu nhau trọn đời."

Có người cố nén những giọt nước mắt lăn dài trong khóe mắt, có người lặng lẽ lau vết bùn bám trên súng trường, có người nắm chặt những bức ảnh và thư nhà trong tay, biết rằng nhiều điều không thể quay lại và cũng không kịp nữa. Điếu thuốc trên tay chính ủy Valentin sắp cháy hết, nhưng ông vẫn không nỡ vứt đi, vì đó là điếu thuốc cuối cùng trong túi ông.

"Một ngày kia chiến tranh lan đến quê hương, chàng trai cầm súng lên đường ra biên cương. Người yêu dấu đừng vì em mà lo lắng, chờ em trở về dưới rừng bạch dương ấy."

Không xa vang lên tiếng bước chân lạo xạo của những đôi ủng dày giẫm trên tuyết, bài hát của Ivanov chưa kịp kết thúc thì đã bị tiếng động này cắt ngang. Anh ta đặt cây harmonica xuống quay đầu lại, thấy người lính trinh sát chạy đến, hổn hển nói với đồng chí Valentin, "Chính ủy, chính ủy không ổn rồi, người Chechnya lại chuẩn bị tấn công."

Đồng chí Valentin đột nhiên đứng dậy, ông kéo khóa nòng khẩu Kalashnikov, nói với những người lính xung quanh: "Các chàng trai, hãy tỉnh táo lên. Đánh xong trận này, chúng ta đều có thể về nhà!"

Tất cả mọi người lặng lẽ giương súng, không còn vẻ phấn khích như trước, nhưng ánh mắt mỗi người dần trở nên bình tĩnh và kiên nghị.

Về nhà, một ý nghĩ đơn giản như vậy, nhưng khoảnh khắc này trong mắt những người lính lại trở nên xa vời và không thể với tới.

Tuyết rơi lặng lẽ, như thể đang dọn dẹp chiến trường, trải một tấm màn trắng mềm mại cho vòng chém giết tiếp theo. Những bông tuyết rơi xuống đất, vùi lấp những khuôn mặt trẻ trung đã biến thành tượng băng, và cả những sinh mạng tươi trẻ tương tự.