Chết hoặc phản kháng

"Tổng thống De Klerk, Đại sứ Mỹ Bettis xin gặp."

Lời của người đưa tin như làn mưa sau cơn hạn dài, khiến De Klerk đang nóng lòng nhìn thấy một tia hy vọng hòa giải. Ông vội vàng triệu kiến Đại sứ Mỹ Bettis, hy vọng có thể xoa dịu mối quan hệ song phương. Tình hình Nam Phi hiện tại đã đủ hỗn loạn rồi, ông không muốn mối quan hệ đối ngoại chưa kịp tan băng lại thêm một tầng sương giá.

Nhưng Bettis không phải là một đại sứ thân thiện mang theo cành ô liu hòa bình và chim bồ câu. Anh ta đến để truyền đạt lệnh của Washington cho De Klerk, giới hạn chính phủ Nam Phi phải giao nộp tất cả những người liên quan đến vụ tấn công trong thời hạn cuối cùng, nếu không thì đừng trách Mỹ sẽ có những biện pháp tấn công nghiêm khắc hơn nữa.

"Tôi biết Đại hội Dân tộc Phi của Nam Phi luôn muốn trục xuất tất cả các đảng cánh hữu da trắng ra khỏi các cơ quan chính phủ, và chúng tôi cũng lo ngại về các đảng cánh hữu của Nam Phi, sợ rằng họ có thể sẽ thực hiện lại chương trình vũ khí hạt nhân, gây nguy hiểm cho hòa bình thế giới, cũng như môi trường hòa bình và ổn định của Nam Phi."

Người Mỹ vì lợi ích của mình đương nhiên có thể nói bất cứ điều gì, đặc biệt là hiện tại Đại sứ Mỹ Bettis biểu hiện như thể đồng cam cộng khổ với người da đen Nam Phi để đối phó với người Boer, hoàn toàn quên mất rằng khi đó là chính phủ Reagan, Mỹ vẫn là người ủng hộ luật phân biệt chủng tộc da trắng của Nam Phi, và Mandela vẫn là một khủng bố nằm trong danh sách đen của CIA.

"Vậy phía Mỹ mong muốn chúng tôi làm gì?" De Klerk như một đứa trẻ chuẩn bị nhận lời phê bình từ phụ huynh, bối rối chờ đợi chỉ thị tiếp theo của Đại sứ Mỹ Bettis.

"Đương nhiên, chúng tôi cho rằng tình hình chưa đến mức tồi tệ đến mức hai quốc gia phải đối đầu nhau bằng quân sự. Mỹ chỉ mong các ông có thể giao nộp kẻ chủ mưu đứng sau, chúng tôi cũng ủng hộ ông, và Mandela sau lưng ông, giành lại quyền lực từ tay người Boer, rồi trả lại cho toàn thể nhân dân Nam Phi."

"Ông nói là, tiêu diệt sạch sẽ các đảng phái cánh hữu ư?" Sau khi hiểu ý định của vị đại sứ này, Bettis lại có chút do dự, không phải là ông ta không dám làm. Mà là làm như vậy có thể dẫn đến biến động chính trị khủng khiếp ở Nam Phi, và kết quả cuối cùng thắng hay thua không phải là điều một mình ông ta có thể kiểm soát.

Sau khi nhận ra sự do dự của De Klerk, Bettis tiếp tục khuyến khích đối phương: "Ông cứ yên tâm, nếu ông tiếp tục thanh trừng lực lượng đối lập nội bộ, Liên Xô và Mỹ đều sẽ ủng hộ lựa chọn của các ông. Nếu có hai siêu cường đứng sau hậu thuẫn, thì ông có nghĩ đây sẽ là một cuộc bạo loạn chính trị tồi tệ không?"

"Đây sẽ là một cuộc thanh trừng lớn hợp tình hợp lý, các ông sẽ hợp pháp xử tử tất cả các đối thủ, Nam Phi sẽ chỉ còn lại những đối tác sẵn lòng hợp tác với Mỹ-Liên. Còn những người khác thì chúng tôi không quan tâm đến sống chết của họ," Bettis cười nói.

"Vì vậy, hãy gạt bỏ lo lắng, nếu không Mỹ sẽ trực tiếp áp dụng các biện pháp nghiêm khắc hơn. Hãy tin tôi. Tổng thống De Klerk, ông không muốn thấy kết quả như vậy đâu. Dù sao đây là một thỏa thuận nhất trí giữa các ủy viên thường trực," Nụ cười của Bettis khiến De Klerk rợn tóc gáy, như thể Nam Phi chỉ là một trò chơi được các nhà quyền lực thao túng từ phía sau. Chỉ cần họ khẽ nhấc bàn tay ẩn giấu sau lưng, địa vị và chính quyền của ông sẽ bị một siêu cường ở bên kia Đại Tây Dương trấn áp. Hơn nữa, đó lại là một cuộc đàn áp lợi dụng tình hình phức tạp trong nước.

Trong ván cờ này, De Klerk không còn lựa chọn nào khác ngoài việc hợp tác với Mỹ.

"Tôi sẽ quét sạch tất cả các nghị sĩ cánh hữu, nhưng đúng như ông nói, Liên Xô và Mỹ sẽ ủng hộ chính phủ chúng tôi. Còn Đại hội Dân tộc Phi của Nam Phi nữa?" De Klerk một lần nữa đặt câu hỏi cho Đại sứ Mỹ.

Bettis mỉm cười nói, "Tôi đảm bảo, đây là một lần chúng tôi sẽ để tất cả mọi người đều có được một kết quả hài lòng."

Vài ngày sau. Đại hội Quốc dân Nam Phi bắt đầu tấn công các đảng cánh hữu của người Boer. Họ tố cáo các nghị sĩ vi hiến tham gia vào các giao dịch nhận hối lộ, đồng thời cũng bắt đầu lợi dụng dư luận từ vụ việc này để gây áp lực lên tòa án. Ngay lập tức, công ty EO và các nghị sĩ liên quan như chuột chạy qua đường, phải đối mặt với những cáo buộc có thể xảy ra.

Hiện tại, dường như chỉ có hai con đường bày ra trước mắt các đảng cánh hữu Nam Phi: hoặc là ngoan ngoãn bó tay chịu trói, hoặc là chọn bỏ xe giữ tướng. Đương nhiên, ban đầu các nghị sĩ đảng Dân chủ cũng làm như vậy, sau khi con dê tế thần rõ ràng nhất bị "tự sát", các đảng cánh hữu Nam Phi tưởng chừng sự việc có thể lắng xuống thì lại phải hứng chịu đòn giáng khủng khiếp hơn.

Đầu tiên là De Klerk, kẻ phản bội trong cộng đồng người da trắng, đã lợi dụng điều này để tiếp tục thanh trừng lực lượng cánh hữu trong chính phủ, lấy sự kiện này làm cái cớ để loại bỏ thêm nhiều nghị sĩ liên quan. Khi người Boer nhận ra nhóm người da đen Nam Phi này không hề có ý định dừng tay. Họ cuối cùng đã tức giận. Họ có thể chấp nhận một nhóm người da đen chia sẻ quyền lợi và tài sản của cha ông, thậm chí có thể nhượng bộ. Nhưng họ từ chối một nhóm kẻ bẩn thỉu, vô liêm sỉ cướp đoạt thành quả của họ rồi còn công khai truy cùng diệt tận.

Diễn biến tiếp theo của câu chuyện đi theo hướng mà Yanaev đã thiết kế. Viên chức thông tin của Lãnh sự quán Mỹ tại Nam Phi đã tìm đến thủ lĩnh đảng phái cánh hữu. Họ nói rằng nếu các ông phát động đảo chính, Mỹ sẵn sàng hỗ trợ phía sau. Cứ như vậy, chính phủ Mỹ đã áp dụng chiến thuật đánh trái đánh phải, đẩy đảng Bảo thủ da trắng và đảng Cực đoan da đen vào thế đối đầu.

Thế lực của người Boer trong quân đội đã ăn sâu bén rễ, thậm chí Tổng tư lệnh Lực lượng Quốc phòng Enkazola cũng là người của họ. Hiện tại, điều mà người Boer Nam Phi cần làm là lôi kéo Bộ trưởng Quốc phòng trung lập về phía mình. Kể từ sự kiện Cổng Inkatha, Bộ trưởng Quốc phòng mới được thay thế của Nam Phi đã không còn ủng hộ việc trấn áp chính quyền Đại hội Dân tộc Phi nữa.

"Tháng 8 năm 1991, hơn năm trăm phần tử vũ trang cực đoan đã dùng vũ lực ngăn cản De Klerk phát biểu tại thị trấn nhỏ nơi người Afrikaner sinh sống. Vậy hôm nay, Nam Phi dưới cái gọi là làn sóng cải cách lại mất đi dũng khí phản kháng? Ngay cả khi chúng tôi đứng sau lưng hỗ trợ các ông mà các ông cũng không dám ra tay với những người da đen đó nữa sao? Hãy suy nghĩ kỹ đi, hòa giải với người da đen không thể mang lại hòa bình cho Nam Phi. Họ chẳng qua là một lũ ký sinh trùng bẩn thỉu, trăm phương nghìn kế đoạt lấy tài sản của cả đất nước."

"Vậy nên, các ông còn muốn tiếp tục khoanh tay đứng nhìn, trơ mắt nhìn cơ hội vụt mất sao? Phát động bạo loạn vũ trang là lựa chọn cuối cùng của các ông, cũng là cơ hội duy nhất để cứu Nam Phi, giải quyết đám người da đen đó."

Viên chức thông tin đứng trong một phòng họp bí mật nhỏ, truyền đạt mệnh lệnh từ Washington. Lời nói của anh ta như một quỷ vương Lucifer cám dỗ người khác sa ngã, từng bước lôi kéo những người này vào vực thẳm của cuộc đảo chính. Những nghị sĩ không chịu nổi cám dỗ cuối cùng đã đồng ý yêu cầu về những khoản lợi nhuận béo bở mà đại diện Mỹ đưa ra, tạo ra đảo chính và hỗn loạn, hoàn toàn phá vỡ kế hoạch của Tổng thống De Klerk. Đương nhiên, vào thời điểm quan trọng, luôn có những người sẽ quên rằng lời hứa của chính trị gia cũng giả dối và nực cười như trinh tiết của kỹ nữ vậy.

Tình hình vốn đã bất ổn ở Nam Phi hoàn toàn trượt sâu vào vực thẳm bởi bài diễn thuyết dài dòng của viên chức thông tin, nói chính xác hơn là bởi những lời hứa giả dối từ Washington và Moscow.

Tổng tư lệnh Bộ Quốc phòng kiểm soát một phần quân đội, các nghị sĩ duy trì mối liên hệ hợp tác chặt chẽ với công ty lính đánh thuê lớn nhất Nam Phi, mỗi người có quyền lực và thế lực đều nuôi dưỡng quân đội riêng của mình, những tính toán trong lòng họ là để bảo vệ lợi ích của bản thân.

Tất cả lính đánh thuê của công ty EO ở nước ngoài đều được triệu hồi khẩn cấp về nước. Đối với chủ tịch công ty EO, không có khoản đầu tư nào mang lại lợi nhuận lớn hơn một cuộc đảo chính chính quyền, dù rủi ro và lợi nhuận đều cao. Còn đối với quân nhân, tuân lệnh là thiên chức, chỉ là chỉ huy của họ đang đưa Nam Phi vào một con đường tuyệt vọng không lối thoát.

Chỉ có những tinh hoa chính trị của các ủy viên thường trực đạt được mục đích của mình, ngồi sau sa bàn chính trị quốc tế, cười nhìn cục diện chính trị Nam Phi nổi sóng, rồi tùy cơ thêm vài quân cờ để thúc đẩy và khuấy động.

Ngày 20 tháng 10 năm 1993, mọi thứ đều yên bình. Tuy nhiên, phe cánh hữu ngày càng trầm lắng lại khiến De Klerk cảm thấy bất an hơn. Điều này đối với một chính trị gia có khứu giác nhạy bén không phải là điều tốt. Ông tin rằng những người này tuyệt đối sẽ không bỏ qua, đặc biệt là vào thời điểm cải cách đang diễn ra quan trọng nhất.

Mặc dù trước đây De Klerk đã lợi dụng họ để thanh trừng một số phần tử cực đoan da đen cấp tiến, mở đường cho Đại hội Dân chủ châu Phi, nhưng mối quan hệ giữa đảng cánh hữu và De Klerk nhanh chóng từ hợp tác chuyển sang đối địch.

Bây giờ cả đất nước như một quả bom chứa đầy thuốc nổ, chờ đợi tiếng súng đầu tiên châm ngòi chiến tranh, kéo cả đất nước vào vực sâu của nội chiến.