Chúng ta nợ các người điều gì?"

Các nước phương Tây luôn tự cho rằng mình chiếm thế thượng phong về tuyên truyền, từ đó có thể bắt đầu truyền bá mối đe dọa từ các nước xã hội chủ nghĩa phương Đông đến toàn thể nhân dân thế giới. Anh quốc luôn tìm cách lấy lại thể diện đã mất trước mặt mọi người. Ví dụ, tờ Times đã đặc biệt vẽ một bức biếm họa để châm biếm sự bành trướng của Liên Xô.

Một con gấu khổng lồ với chiếc búa liềm ở tay trái và chai vodka ở tay phải, nằm chắn ngang eo biển Biển Đen, thân hình đồ sộ của nó chặn đứng mọi tuyến hàng hải, và đôi mắt hung dữ nhìn chằm chằm vào xa xăm. Trước mặt con gấu đen, những con tàu treo cờ Anh trông có vẻ nhỏ bé một cách lạ thường. Tờ Times dùng tin tức này để châm biếm sự mở rộng chiến lược của Liên Xô, và sử dụng một tiêu đề rất mang màu sắc Chiến tranh Lạnh: "Mọi người hãy cẩn thận, đế chế tà ác đáng sợ đã trở lại."

"Vâng, đế chế tà ác đó đã trở lại. Sau ba năm vắng mặt trên chính trường châu Âu, khi 'Ivan Bạo Chúa' tàn bạo một lần nữa thổi vang tiếng kèn chiến tranh, khi lưỡi kiếm của Peter Đại đế một lần nữa chĩa thẳng vào an ninh lãnh thổ Anh, một lần nữa tuyên bố sự tồn tại của mình với phương Tây. Khi Ivan điên loạn đặt tay lên nút hạt nhân, và người dân thế giới tự do sẽ một lần nữa cảm nhận nỗi kinh hoàng đến từ thế giới đỏ, thế nhưng chính phủ của chúng ta đã sớm mất đi vinh quang 'Mặt trời không bao giờ lặn' năm xưa, trước cường quốc Liên Xô hùng mạnh, tỏ ra yếu đuối và bất tài!"

"Ivan Bạo Chúa" ở đây ám chỉ các biện pháp cứng rắn trong chính sách đối ngoại của Yanaev, còn "Peter Đại đế" lại ám chỉ các cải cách chính trị của Yanaev, một phép ẩn dụ vô cùng khéo léo.

Trong một thời gian, thuyết Liên Xô đe dọa lại bắt đầu nóng lên nhanh chóng ở Anh dưới sự điều hành của một số chính trị gia bảo thủ. Người dân của họ một cách nực cười coi việc Liên Xô kiểm soát eo biển cách xa hàng nghìn hải lý là mối đe dọa đối với Anh, nhưng chưa bao giờ nghĩ rằng liệu việc Anh nhúng tay vào eo biển Thổ Nhĩ Kỳ có phải là một cuộc xâm lược theo chủ nghĩa bá quyền của một cường quốc hay không.

Những người chỉ tiếp nhận thông tin qua Đài truyền hình BBC và Đài tiếng nói châu Âu không muốn suy nghĩ về vấn đề này. Đảng Bảo thủ Anh cố tình lảng tránh chủ đề này. Tiêu chuẩn kép luôn được họ vận dụng một cách trôi chảy, dù là Liên Xô hay các quốc gia xã hội chủ nghĩa khác.

Thấy người Anh lại nhảy ra làm bia đỡ đạn, Cục Tuyên truyền Liên Xô đương nhiên sẽ không bỏ qua cơ hội này để NATO đánh một trận tuyên truyền và dư luận. Thực tế, Surkov đã cô độc vì bất khả chiến bại trong cuộc chiến dư luận rồi. Kể từ khi Yanaev lên nắm quyền, phương Tây chưa bao giờ thắng trong cuộc chiến dư luận với Liên Xô.

"Chúng ta đã từng thắng, bây giờ sẽ thắng, và tương lai cũng sẽ thắng," Surkov nhìn bản tin trên báo nước ngoài, khinh thường lắc đầu. Ông xếp chồng những gì được gọi là tin tức hàng đầu lại, đặt sang một bên bàn. Bắt đầu trầm tư nên đưa ra một bài tuyên truyền ấn tượng thế nào để đối phó với thuyết đe dọa của phương Tây.

Trước đó, Yanaev đã khuyên Surkov rằng, hiện tại không nhất thiết phải đối đầu trực tiếp để phản bác thuyết đe dọa của họ, bởi vì những thứ này sẽ không thay đổi trong thời gian ngắn chỉ vì một hoặc hai lần tuyên truyền của bạn. Điều quan trọng hơn là đoàn kết nhân dân, tăng cường sự gắn kết dân tộc, mới có thể ngăn chặn sự xói mòn và lan rộng của ý thức hệ bên trong.

Tuyên truyền Liên Xô sản xuất, chắc chắn là sản phẩm chất lượng cao. Surkov lại triệu tập những tinh hoa của bộ phận tuyên truyền để một lần nữa chấp bút. Vì người Anh đã vô liêm sỉ đưa ra thuyết đe dọa đỏ, vậy thì Liên Xô sẽ lại cẩn thận lên kế hoạch một chiến dịch tuyên truyền để bác bỏ thuyết đe dọa đế quốc đỏ mà người Anh đưa ra. Đương nhiên, quan trọng hơn, bài tuyên truyền này là để các dân tộc Liên Xô nhìn rõ toàn bộ đất nước trông như thế nào trong mắt họ.

Surkov luôn không câu nệ tiểu tiết trong hình thức tuyên truyền. Ông yêu cầu những người trong bộ phận không được cứng nhắc dùng các khuôn mẫu cụ thể để viết một bài văn quan liêu nhàm chán như nhai bã trầu. Đến cả người viết cũng đọc mà muốn ngủ gật, huống chi là người dân Liên Xô? Quần chúng nhân dân chỉ thích những nền văn hóa gần gũi, được yêu thích, chứ không phải những bài thuyết giáo cứng nhắc và buồn tẻ.

Vì vậy, Surkov phá cách thường có thể đạt được thành công trong các cuộc tấn công dư luận bằng cách đi theo hướng độc đáo, điều này cũng củng cố địa vị Hồng y xám của ông tại Điện Kremlin. Trong mắt công chúng, ông cũng được đánh giá là một trong những lãnh đạo quốc gia có thể đại diện tốt nhất cho tiếng nói lòng dân của Liên Xô.

Sau một tuần lên kế hoạch, bộ phận tuyên truyền Liên Xô lại tung ra một bộ phim tuyên truyền khác đủ sức sánh ngang với "Tôi là kẻ xâm lược Nga". Lần này, Liên Xô không đưa ra những khẩu hiệu mạnh mẽ, mà sử dụng thủ pháp bi thương để khơi gợi sự đồng cảm của quần chúng.

Khi chúng tôi là Đế quốc Sa hoàng, các người gọi chúng tôi là người man rợ của Châu Âu, là kẻ xâm lược văn hóa;

Chúng tôi được dự đoán sẽ là siêu cường tiếp theo, chúng tôi bị gán mác là mối đe dọa đỏ đe dọa hòa bình thế giới.

Khi đó chúng tôi từ chối chấp nhận Cách mạng Công nghiệp, các người dùng tiếng súng chiến tranh để buộc mở cửa;

Khi chúng tôi ôm lấy thương mại tự do, các người lại trách mắng chúng tôi cướp bát cơm của các người.

Năm 1922 chúng tôi chênh vênh trong bão táp, các người xúi giục thế lực đối lập trong nước, âm mưu bóp chết chúng tôi từ trong trứng nước;

Năm 1991 chúng tôi muốn tái thống nhất các nước cộng hòa ly tán, các người nói chúng tôi là cuộc xâm lược của đế chế tà ác.

Chúng tôi dùng chủ nghĩa cộng sản để cứu vớt Tổ quốc vĩ đại, các người căm ghét chúng tôi trở thành phần tử dị biệt;

Chúng tôi đón nhận thị trường tự do, các người lại căm ghét chúng tôi giành lấy thị trường.

Chúng tôi phản đối tin đồn thất thiệt, các người nói chúng tôi chà đạp nhân quyền.

Khi đó chúng tôi nghèo rớt mồng tơi, các người coi chúng tôi là súc vật màu xám;

Sau này chúng tôi lớn mạnh trỗi dậy, các người oán trách chúng tôi khiến các người nợ nần chồng chất.

Thành tựu công nghiệp nặng của chúng tôi đáng nể, các người nói chúng tôi là kẻ gây ô nhiễm môi trường;

Hàng hóa của chúng tôi bắt đầu giao thương, các người nói chúng tôi là nguyên nhân của sự ấm lên toàn cầu.

Chúng tôi khai thác dầu mỏ, các người nói chúng tôi chặn đứng đường sống của các quốc gia khác;

Các người gây chiến vì dầu mỏ, các người nói là để giải cứu nhân dân đang lầm than.

Khi đó chúng tôi hỗn loạn vô trật tự, các người nói chúng tôi không có pháp quyền;

Bây giờ chúng tôi muốn duy trì hòa bình theo pháp luật, các người nói chúng tôi vi phạm nhân quyền.

Khi chúng tôi im lặng không lên tiếng, các người nói chúng tôi thiếu tự do ngôn luận, bị chế độ độc tài cai trị.

Khi chúng tôi không còn im lặng, các người nói chúng tôi là đám đông bài ngoại cuồng loạn bị chính phủ tẩy não.

Tại sao các người lại căm ghét chúng tôi đến vậy? Chúng tôi muốn biết.

"Không," các người nói, "Tôi không ghét các người, chỉ là các người vốn dĩ đã như vậy."

Chúng tôi cũng không ghét các người, chỉ là, các người hiểu chúng tôi không?

"Đương nhiên là hiểu," các người nói. "Chúng tôi có rất nhiều tin tức, có Associated Press, có Reuters, và có cả Đài truyền hình BBC nữa..."

Rất nhanh, một bài báo khác mang tên "Chúng ta nợ các người điều gì?" bắt đầu lan truyền trên các tờ báo lớn của Liên Xô. Nhiều người khó có thể tin rằng một bài viết dài như vậy lại xuất phát từ chính phủ Liên Xô vốn khô khan và rập khuôn. Vì vậy, bài báo này nhanh chóng lan rộng như quả cầu tuyết, cho đến khi thu hút sự chú ý của truyền thông phương Tây.